Hadži Huremova - Bor džamija

Evlija Čelebi, turski putopisac iz XVII veka, nabrojao je 23 džamije u Novom Pazaru, ali je poimeničio pomenuo samo Isa-begovu, Altun-alem i Hadži Huremovu džamiju, a to znači one najznačajnije. Prema tome, na osnovu sadašnjeg, iako neautentičnog izgleda, Hadži Huremova džamija je bila jedna od najvećih i najznačajnijih novopazarskih džamija, a uz to i vrlo je stara. To je jedina džamija u Novom Pazaru na kojoj je očuvan natpis o vremenu podizanja (hronogram na kamenoj ploči) džamije, a to je sredina XVI veka. Taj natpis glasi:

bor dzamija

»Ovaj časni mesdžid sagradio je slabašni rob (božji) Hadži Hurem.
Bože, primi njegovo delo tako ti časne Kabe i završi sa imenom (verom) život tvog roba Hurema«
1560/61. godine.

Predanje navodi da je Hadži Hurem podigao džamiju u gradu (što je tačno), a njegov brat, čije ime nam nije poznato, javno kupatilo ili hamam - Novopazarsku banju, udaljenu tri kilometra od grada. Taj hamam - banja, i danas aktivna, podignuta je na temeljima rimskih termi - Kaldane.

Iznad glavnog ulaza u Novopazarsku banju, očuvan je natpis na osmanskom jeziku, takođe na kamenoj ploči i sav je u skraćenicama. Natpis potiče iz 1593. godine, a uspešno ga je dešifrovao Mehmed Mujezinović iz Sarajeva, i on glasi:


»Oni koji su prokrstarili istok i zapad, kopno i more, rekli su:
Mi na svetu nismo videli ovakve termalne banje. Među njima jedan videći je izreče joj zbirni hronogram:
Ova banja postade raj za zaljubljene
1593/94. godine«


Natpisi koje smo naveli govore da su i Hadži Hurem džamija i Novopazarska banja, građeni istih godina i predanje da su to zadužbine dva brata, ima punu osnovu i ne treba ga odbacivati.


Ne znamo pouzdano kako se zvao graditelj Novopazarske banje jer to ime nije očuvano u natpisu ili nekom drugom prvorazrednom dokumentu. Evlija Čelebi zna da se on zvao hafiz Ahmed-paša. Zna da je u XVI veku izvesni hafiz Ahmed-paša bio na položaju bosanskog muhafiza (zapovednika većeg gradskog utvrđenja) a Novi Pazar je imao palisadnu tvrđavu. Da li je to graditelj Novopazarske banje (hamama) i brat Hadži Hurema, graditelja Hadži Huremove džamije, pouzdano se ne zna.

Sastavni deo džamije je turbe - grobnica u kome je sahranjen Hadži Hurem.
Ne znamo od kada i po čemu se ova džamija zove još i Bor džamija, a ona je kod naroda jedino i poznata pod ovim imenom.
Bor džamija se nalazi u Lugu (Kragujevačka ulica), s desne strane Raške, odmah do mosta.

 

hadzi huremova bor dzamija

Fotografije

novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
Natpis o vremenu podizanja
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija
novi pazar, Hadži Huremova - Bor džamija

Pogledajte kompletnu foto galeriju.